Canlıların Ortak Özellikleri (Biyoloji) | Lise Notları

Canlıların Ortak Özellikleri (Biyoloji)

4 Mart 2012 Pazar yazildi.
Canlıların Ortak Özellikleri 
1-) Hücresel Yapı : Tüm canlılar yapısal ve işlevsel bakımdan en küçük yapı birimi olan hücreden oluşur.
  • Bazı canlılar sadece bir hücreden oluşur. Bunlara ; "Bir hücreli canlılar" denir.
Örnek : Öglena, Amip, Paramesyum
  • Bazı canlılar ise çok sayıda hücrenin belirli bir organizasyon ile bir araya gelmesi sonucu oluşmuştur. Bunlara da ; "Çok hücreli canlılar" denir
Örnek : İnsan, Hayvan, Bitki

2-) Beslenme : Canlıların hayatlarını sürdürebilmesi için beslenmeleri gerekir. Canlılarda değişik beslenme şekilleri görülür. Bunlar ; Otorotof ve Heterotrof beslenmedir.
  • Otorotof beslenme ; Canlıların kendi besinini kendisi üretmesidir. Bu beslenme şekli fotosentetik bitkiler (ışık enerjisi ile besin üretme) ve kemo sentetik canlılarda (bakterilerde) görülür. Bu canlılara üreticiler de denir.
  • Heterotrof Beslenme ; Canlılar ihtiyacı olan besini dışarıdan hazır olarak alırlar. Bu canlılara Tüketiciler de denir. Bu beslenme şekli İnsan, hayvan, mantar ve daha bir sürü canlıda görülür.
3-) Enerji Üretimi (Solunum) : Canlıların büyümesi, iş yapabilmesi, üremesi, bütün hayatsal Fonksiyonlarını gerçekleştirebilmesi için enerjiye ihtiyaç vardır.
  • Canlıların kullandığı enerjinin temeli Güneş tir.
  • Güneş enerjisinin tüketici canlılar (heteratrof) tarafından kullanılabilmesi için fotosentezle bitkiler tarafından kimyasal bağ enerjisine (besinlere) dönüştürülebilmesi gerekir.
  • Fotosentez organik besinlerin kimyasal bağlarında depolanan bu enerji hücre solunumu ile serbest hale geçer ve hücrede kullanılır. Hücrede Oksijenli ve Oksijensiz olmak üzere iki çeşit solunum gerçekleşir.
  • Oksijenli Solunum ; Hücrede oksijen kullanarak besinlerdeki kimyasal bağ enerjisinin açığa çıkarılabilmesidir. Örnek ; Hayvan , bitkiler
  • Oksijensiz Solunum ; Hücrede oksijen kullanmadan besinlerdeki kimyasal bağ enerjisinin açığa çıkarılması olayıdır. Örnek ; Bazı bakteriler
4-) Büyüme : Canlıların yapısını oluşturan hücrelerin sayıca ve hacim olarak artmasına büyüme denir.
Büyüme olayı besinlerle ve solunum ile gerçekleşir. Dışardan alınan besinlerin hücrede kullanılması ve enerji oluşturulmasını içeren olayların tümüne Metabolizma denir.

Metabolizma : Anabolizma (Yapım olayları) ve Katabolizma (Yıkım olayları) olarak 2 ye ayrılır.
Anabolik ve katabolik olaylar hücrenin hayatı boyunca devam eder.
Anabolik olaylar > Katabolik olaylar --> Canlı büyür.
Anabolik olaylar = Katabolik olaylar --> Büyüme durur.(Yetişkinlik)
Anabolik olaylar < Katabolik olaylar --> Yaşlanma

Hayvanlarda büyümenin üst sınırı vardır. Bitkilerde ise gövde ve kök uçlarında bulunan sürekli bölünebilen doku nedeniyle büyüme sınırsızdır.

5-) Haraket : Canlılar yaşadıkları ortama göre çeşitli hareket yeteneklerine sahiptir.
Örnek : Tek hücrelilerde Paremesyum = Siller ile (Titrek Tüy) , Öglena = Kamçı ile , Amip = Yalancı ayak (Sitoplazma uzantısı) ile çok hücrelilerde bacak, kanat, yüzgeç gibi yapılarla hareket sağlanır. Bitkilerde ise yönelme hareketi vardır. Işığa Yönelme gibi..

6-) Boşaltım : Bir hücreli yada çok hücreli canlılarda metabolizma sonucunda oluşan atık maddelerin canlıdan uzaklaştırılmasına boşaltım denir.

Tek hücrelilerde Boşaltım ; kontraktil kokularla yapılır.
Bitkilerde fazla su yapraktan terleme yoluyla yapılır.
Katı atıklar yaprak dökümü ile uzaklaştırılır.
Hayvanlarda katı sindirim atıkları sindirim sistemiyle solunum gazları (CO2) su ve suda çözünmüş zehirli atıklar boşaltım sistemiyle canlıdan uzaklaştırılır.

7-) Üreme : Her canlının belli bir büyüme döneminden sonra neslini devam ettirebilmesi için kendine benzer bireyler meydana getirmesine üreme denir.

Eşeysiz Üreme (Mitoz Bölünme) ; Mitoz hücre bölünmesi ile oluşur. Kalıtsal açıdan hem birbirine hemde ana canlıya tamamen benzer yavrular oluşur. Kalıtsal çeşitlilik yoktur. Tek bir ata vardır.
Eşeyli Üreme (Mayoz Bölünme) ; Üreme hücreleri mayoz bölünmeyle oluşturulur. Enek ve dişi üreme hücreleri vardır. (Yumurta ve Sperm, iki canlı var.) Oluşan yavrular hem birbirinden hemde ana babadan tamamen farklıdır. Kalıtsal çeşitlilik var, bu nedenle farklı yaşam şartlarına kolay uyum sağlarlar. Eşeysiz üremeye göre bu nedenle avantajlı.

8-) Uyarılma Çevresel Uyarılara Tepki : Canlılar iç ve dış ortamlardan gelen fiziksel ve kimyasal uyarılara tepki gösterirler. Bu duyarlılıkları sayesinde çevrelerinde meydana gelen bu tepkimelere karşı kendilerini koruyabilirler.  
 Örnek : Bitkilerin suya yönelirken kireç vb. maddelerden uzaklaşması, göz bebeklerinin az ışıkta genişlemesi, fazla ışıkta daralması
Çevresel uyarılara tepki sinir sistemi ve duyu organlarının birlikte çalışmasıyla gerçekleşir.

9-) Organizma, Organizasyon : Çok hücrelilerde organizasyon en küçük yapı birimi hücredir. Hücre < Doku < Organ < Sistem < Canlı

10-) Adaptasyon : Canlıların yaşama ve üreme şansını arttıran uyum yeteneğidir.
Kalıtsal olmalıdır. 

11-) Protein Sentezi : Bütün canlıların ribozom organeli taşır.  Ribozom organeli protein sentezlemektedir. (Hücre zarı yapısına katılır)
 


71 yorum :

  1. Kimya dersinin konularınıda ekler misiniz rica ederseem ?

    Teşekkür ederim... <3

    YanıtlaSil
  2. Bazı derslerde Eksiklerimiz çok Kusura bakmayın. Yaz tatilinde Eksikleri gidermekle ilgileneceğiz.

    YanıtlaSil
  3. İşime Yaradı Gerçekten Teşekkürler.

    YanıtlaSil
  4. çok yardımcı oldu tesekkürler...

    YanıtlaSil
  5. Emeğiniz için çok teşekkürler.

    YanıtlaSil
  6. Çok işime yaradı tşk

    YanıtlaSil
  7. Emeginize saglık

    YanıtlaSil
  8. Bu blogu açanlardan Allah razı olsun. Bu blog sayesinde kim bilir kaç kişi üniversiteyi kazanacak belkide kazandı. Yok daha neler demeyin emin olun hocadan çok internetten daha fazla şey öğreniyorum :) Emeğinize sağlık umarım emeğinizin karşılığını alıyosunuzdur.Böyle blogları veya siteleri görünce aklıma direk insanların hayalleri için bu bilgelere ne kadar ihtiyaç duyduğu geliyo ve bu siteler sayesinde o bilgilere ulaştıkları aklıma geliyo bilgiler için teşekkürler başarılarınızın devamını dilerim.

    YanıtlaSil
  9. gercekten bizim hoca kafayı yemiş galiba tane madde getirin dedı bende bunları götüreceğim bu ona yeterde artar tşk ederim paylaşım için..!

    YanıtlaSil
  10. gerçekten çok yardımcı oldu teşekkürler...!!:)

    YanıtlaSil
  11. çok tşk ederim saolun :)

    YanıtlaSil
  12. Teşekkürlerr :D

    YanıtlaSil
  13. teşekkürler çok işime yaradı

    YanıtlaSil
  14. gerçekte sınavda bana çok yardımcı oldu.Başk dersler de ekleyecek misiniz?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Eklemeye Çalışıyoruz :) Yavaş yavaş eksikler giderilecektir..!

      Sil
  15. Elinize kolunuza her şeyinize saglık çok yardımcı oldu tşk ederim <3

    YanıtlaSil
  16. biyolojiden hoca soruları verdı sorun bırı buydu 100 aldım :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. ewt bende 100 aldım

      Sil
    2. bende 100 aldım çok mutluyum

      Sil
  17. Adamın dibisiniz Bütünleme çalışıyorum işn yararı dokunur..

    YanıtlaSil
  18. anlatım çok güzel olmuş. teşekkürler. önümüzdeki sınavda herkese başarılar diliyorum arkadaşlar :)

    YanıtlaSil
  19. Çoooooook teşekkürler. Çok işime yaradı :)

    YanıtlaSil
  20. TM İSTEDİĞİM GİBİ Bİ SAYFA TEŞKKÜRLER :)

    YanıtlaSil
  21. teşakkür ederim.emeğinize sağlık.çok işime yaradı tam istediğim gibi. liseli olmasamda. :D

    YanıtlaSil
  22. teşekkür ederim

    YanıtlaSil
  23. daha ayrıntılı olursa memnun olurum ellerinze sağlık

    YanıtlaSil
  24. beni büyük yükten kurtardınız. SAĞOLUN...

    YanıtlaSil
  25. çok işime yaradı , teşekkürlerr :D

    YanıtlaSil
  26. Tebrik ediyorum çok güzel olmuş ama fazla madde koymuşsunuz ginede emeğinize sağlık :)

    YanıtlaSil
  27. gerçekten ayrıntılı lisede bile ayrıntılı değil

    YanıtlaSil
  28. çok teşekkürler...

    YanıtlaSil
  29. çok teşekkür ederim çok yardımcı oldunuz :)

    YanıtlaSil
  30. 10. sınıf biyolojisi hakkında da bilgi verirseniz çok yardımı olucak,şimdiden sağol..''İsra''

    YanıtlaSil
  31. Çok güzel özetlemişsiniz çok işime yaradı teşekkürler..

    YanıtlaSil
  32. sağolun çok sağolunn

    YanıtlaSil
  33. Allah RAzı olsun ne diyelim <3

    YanıtlaSil
  34. çok teşekkür ederim çok işime yaradı ALLAH razı olsuun :))

    YanıtlaSil
  35. İşime yaradı sağolun :)

    YanıtlaSil
  36. Çok teşekkürler gerçekten sağolun Allah Razı Olsun

    YanıtlaSil
  37. Çok Teşekkürler Allah Razı Olsun !

    YanıtlaSil
  38. çok teşekürler favorimsiniz

    YanıtlaSil
  39. teşekkürlerrrr

    YanıtlaSil
  40. Araştırmada işime çok yaradı teşekkürler! ^-^

    YanıtlaSil
  41. çokk sağolunn

    YanıtlaSil
  42. Öğretmenim okulun ilk haftalarında performasn verdı :D sizin sayesinde buldum Allah razı olsun ..

    YanıtlaSil
  43. çok sağolun çok işime yaradı:)))))

    YanıtlaSil
  44. allah razı olsun admin valla çok işime yaradı kardeşim :D

    YanıtlaSil
  45. Eyvallah valla çok iyisiniz :)

    YanıtlaSil
  46. Gerçektende saolun. Bu bilgiler sayesinde sınıfta kalmayız inşllh :))

    YanıtlaSil
  47. sağolasın adamın dibisin

    YanıtlaSil
  48. Yarın sınavım vardı gerçekten çok yardımcı oldunuz Allah razı olsun

    YanıtlaSil
  49. çok güzeldi ama biraz az anlatımlı 3 sayfa çıktı ve bu bir performans ödewiiiiii !!!!!!

    YanıtlaSil
  50. adamsınız adam ! :D Sağolun

    YanıtlaSil
  51. sağolun performans ödevim bittii :D

    YanıtlaSil
  52. admin eline saglık süper olmuş (: ödevimde işime yaradı. (:

    YanıtlaSil
  53. VALLA SAOLASIN COK İŞME YARADI =)

    YanıtlaSil
  54. çok sağolun çok yardıımcı oldunuz

    YanıtlaSil
  55. ödevimde yardımcı oldu madde madde istemişti hoca ama konuyu anlayamamıştım lisego da videolu anlatınca daha iyi anladım, çözümlü sorular da vardı , tavsiye ederimhttp://www.vitaminegitim.com/lise/pages/packets/biyoloji.jsp

    YanıtlaSil
  56. selamun aleykum. emeğinize sağlık, teşekkür ederim. :)

    YanıtlaSil
  57. gerçekten saolun işe yarıyo ve güzel bilgiler var Öğretmenim Böyle Bilgileri Yazdığınız İçin Size Teşekkür ederim İyi Günler...

    Artı Yönler : Çok Eğitici
    Eksi Yönler : Hiç Yok :)

    YanıtlaSil
  58. Çok güzel bir site

    YanıtlaSil
  59. bazı eksikler olsa da teşekkürler emeğe saygı!

    YanıtlaSil